صفحه اصلی  | تماس با ما | عضویت   [امروز : شنبه 5 خرداد 1397 ]  
  1397/02/26 8:30 صبح      B
اسعد اردلان، نویسنده و پژوهشگر کرد: مشکل مناطق کردنشین وجود نگاه امنیتی است

انتخاب خبر: قصه پر غصه نبود توسعه متوازن میان نواحی مختلف ایران آن‌قدر عمیق شده است که از هیچ‌کس پوشیده نیست.

هنگامی که میان مناطق مختلف یک‌سرزمین توسعه به‌طور عادلانه برقرار نمی‌شود، حس تبعیض و نابرابری میان مردم ریشه می‌دواند و چنین وضعیتی بی‌تردید یک‌تهدید امنیتی برای کشور محسوب می‌شود. از سوی دیگر بسیاری از خطرهای بالقوه مانند تحرکات قوم‌گرایان افراطی از پس سوءاستفاده از شرایط بحرانی توسعه در شهرهای مختلف ایران است که اگر مسئولان طی سالیان متمادی در اندیشه رفاه و آسایش مردم این مناطق بودند، بهانه از بهانه‌جویان ستانده می‌شد. هرچند اکنون نیز دیر نشده است و می‌توان با برنامه‌ریزی دقیق و منسجم در راستای ایجاد توسعه متوازن میان تمام شهرهای ایران اقداماتی موثر انجام داد و حس تبعیض را از بین برد. یکی از مناطقی که همواره از این معضل رنج برده، نواحی کردنشین ایران است. این مناطق با داشتن منابع طبیعی سرشار و موقعیت بااهمیت راهبردي می‌توانند علاوه بر آنکه رفاه مردم منطقه‌ای را فراهم آورند، به رشد توسعه ملی نیز کمک شایاني کنند. تحقق این مهم در گرو همت ملی و دولتی است و تا زمانی که دولت برنامه‌ای دقیق برای ساماندهی موضوع توسعه در مناطق کردنشین ایران نداشته باشد، نمی‌توان به آینده‌ای روشن امیدوار بود. برای تبیین این موضوع ساعتی را با اسعد اردلان، نویسنده و پژوهشگر کرد و حقوق‌دان حوزه بین‌الملل به گفت‌وگو نشستیم که مشروح آن را در ادامه می‌خوانید.

پس از انقلاب اسلامی به‌دلیل پیدایش بعضی گروه‌ها در مناطق کردنشین مشکلات امنیتی بسیاری در این مناطق به‌وجود آمد و از پس آن مشکلات جذب سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی دچار بحران شد؛ از این‌رو ایجاد توسعه متوازن میان آن مناطق و نواحی دیگر ایران دور از دسترس به نظر آمد. شاید تصور این بود که پس از سال‌ها و با اتمام جنگ ایران و عراق اندیشه امنیتی از مناطق کردنشین به‌خصوص نواحی مرزی رخت بربندد اما هیچ‌گاه این رویکرد پایان نیافت. علت تداوم فضای امنیتی طی سالیان متمادی در این نواحی چیست؟

این پرسش را باید از مقامات دولتی و برنامه‌ریزان توسعه کشور پرسید که چرا این رویکرد همچنان دوام دارد. لازم است توضیح دهم که امر سرمایه‌گذاری و توسعه در استان، پیش از انقلاب نیز در سکون و رکود بود اما انتظار می‌رفت که در برنامه‌ریزی پس از انقلاب همه ایران به یک‌اندازه مورد توجه باشند اما همان‌گونه که شما یادآوری کردید، چنین نشده است. تفاوت میان مناطق برخوردار و غیربرخوردار (اصطلاحاتی که پس از انقلاب رواج یافته است) ناشی از فضای امنیتی نیست. دولت‌ها در همه جهان ناچار به حفظ امنیت هستند. مشکل کردستان و بسیاری از مناطق مرزی کشور این است که اندیشه امنیتی را به همه شئون زندگی مردم تسری می‎دهند. سرمایه‎گذاری و توسعه نیازمند وجود یک امنیت پایدار است. اما به این نکته توجه نشده است که تبعیض بین مناطق کشور و عقب نگه‌داشتن آن‌ها، نه تنها امنیت را مستقر نمی‎کند بلکه آن را با خطر مواجه می‎سازد. در جوامع کثیرالمله، دولت‎ها نیازمند وفاق اجتماعی هستند. متاسفانه هنوز این درک در سیاستمداران رده بالای کشور ایجاد نشده است که تبعیض در همه شئون با همبستگی اجتماعی در تضاد است و آن را به مخاطره می‎اندازد.

چه عللی در جذب سرمایه‌های داخلی و خارجی برای توسعه مناطق کردنشین ایران باید وجود داشته باشند؟

اگر منظورتان از سرمایه‌گذاری از خارج کشور باشد، همان اندیشه امنیتی بهانه جلوگیری از آن است و این معضل در تمام کشور نیز وجود دارد. اما اگر منظور سرمایه‌گذاری ایرانی غیربومی باشد، باید زمینه‌های آن از طرف دولت فراهم شود. یعنی همان امکانات و تسهیلاتی که برای مناطق برخوردار فراهم شده و می‌شود با یک رویکرد جبران‌ساز برای کردستان و دیگر مناطق توسعه‌نیافته کشور فراهم شود. از سوی دیگر در ادارات استان نیز برخی کارشناسان که متاسفانه اکثرا هم بومی هستند، به‌جای تسهیل فرآیند سرمایه‌گذاری، در راه آن سنگ‌اندازی می‌کنند. این دردِ بدتری از بی‌توجهی دولت است. افراد بسیاری که قصد انجام کاری با هدف توسعه و اشتغال‌زایی دارند، باید در هر دو جبهه درگیر شوند. بنابراین رویکرد دولت در سرمایه‌گذاری و توسعه مناطق کردنشین باید تغییر کند و ابزارهای آن نیز فراهم شود.

یکی از معضلات مردم مرزی خاصه در غرب ایران، فقدان شغل است. شاید دلیل ایجاد شغلی مانند کولبری نیز همین موضوع باشد. دولت مرکزی چه اقداماتی را بايد در راستای رفع معضل بیکاری انجام دهد؟

درست است؛ بیکاری موجب وادارشدن مردم به انجام کارهای سختی مثل کولبری شده است. برای سخت‌شدن کار کولبری غیر از بیکاری مشکلاتی است که در راه ایجاد تسهیلات قانونی پیله‌وری ایجاد شده‌اند. بر طبق مقررات مربوطه که توسط وزارت بازرگانی تنظیم شده است، تمام ساکنان مناطق مرزی استان کردستان واقع در 20کیلومتری خط صفر مرزی به استثنای ساکنان شهرها می‌توانند کارت پیله‌وری دریافت و از مبادلات مرزی برخوردار شوند اما مشکلات بر سر این کار موجب شده است که شرایط غیرانسانی کنونی ایجاد شود. تسهیلاتی که دولت برای پیله‌وری در مناطق مرزی قایل شده از جذابیت‌های لازم برخوردار نیست؛ به‌نحوی که نه سود متعارفی از تخفیف عوارض نصیب می‌شود و نه محدودیت تنوع کالا رفع می‌شود. در چنین شرایطی است که پیله‌وران به‌جای کارکردن برای خودشان، به کارگر تجار بدل شده‌اند. اگر دولت همان کارهایی را که برای استان‌های برخوردار در سال‌های گذشته انجام داده است برای مناطق مرزی می‌کرد، تبعیض به مرور از بین می‌رفت.

بخشی از رکود اقتصادی شدید چندوقت اخیر در مناطق مرزی، به دلیل بسته‌شدن قسمتی از مرزهای غربی ایران است. بی‌تردید قاچاق کالا امر پسندیده‌ای نیست اما ورود غیرمجاز کالاها تا حدی به اقتصاد کم‌توان نواحی مرزی کمک می‌کرد. در حالی که مسیرهای قاچاق‌ عمده همچنان مهار نشده است، آیا بستن مرزها و برخورد شدید با کولبران به اقتصاد این نواحی و در وسعت کلان به اقتصاد ایران کمک می‌کند یا تنها بر مشکلات مردم مناطق مرزی می‌افزاید؟

اگر مقررات پیله‌وری به شرطی که مرضی‌الطرفین میان دولت و پیله‌وران باشد، مراعات شود و سود ناشی از تخفیف عوارض بازرگانی به حدی باشد که کفاف هزینه‌های جاری روزانه را بدهد، بخش مهمی از مشکلات حل می‌شود؛ براي مثال تنوع بیشتری به کالاهای وارداتی داده شود. به‌نظر می‌رسد هم افزایش عوارض مرزی و هم بستن مرزها، هر دو عامل ایجاد چنین شرایطی شده‌اند. من و بسیاری از کارشناسان محلی منشأ این بحران را فشار کسانی می‌دانیم که صاحب‌اختیار مسیرهای عمده قاچاق هستند و مبادلات مرزی را مانعی برای رونق تجارت کثیف خود می‌دانند. متاسفانه در دهه‌های اخیر بيشتر سیاست‌های دولت توسط گروه‌های ذی‌نفوذ دیکته می‌شود. وقتی این سیاست در حوزه اقتصاد و تجارت غیرقانونی به اجرا درآید به چنین فجایعی منجر می‌شود که نه تنها مشکلی را حل نمی‌کند بلکه حساسیت‌های امنیتی را به‌وجود مي‌آورد. مردم شهرهای مرزی معتقدند که دست‌هایی در کار است که امر مبادلات مرزی را در مناطق کرد نشین به مساله ای سیاسی و امنیتی تبدیل کند. حال باید دید تدبیر دولت برای حل این معضل چگونه خواهد بود.

با چنین اوصافی آیا طرح پیله‌وری یا همان مبادلات ارزی مناطق مرزی می‌تواند به اقتصاد این نواحی کمک کند؟

بله؛ به میزانی می‌تواند. البته به شرط مراعات مواردی که در پاسخ قبلی مطرح کردم مانند تنوع دادن به کالاها و افزایش درصد سود پیله وران و کاهش عوارض گمرکی.

یکی از امکانات توسعه مناطق کردنشین، منابع طبیعی آن است. از حیث بهره‌مندی از زیرساخت‌های این نواحی تا چه میزان موفق بوده‌ایم؟ و نیز چه اقداماتی می‌تواند به بهره‌مندی از این منابع منجر شود؟

به‌طور دقیق در جریان برنامه توسعه مبتنی بر امکانات طبیعی استان نیستم. اما این را می‌دانم که زیر ساخت‌های مناسب در گذشته برای چنین برنامه‌ای ایجاد نشده است. یکی از مشکلات کردستان نیز همین است که برخی از برنامه‌های بهره‌برداری بدون در نظر گرفتن سازگاری‌های زیست محیطی طراحی می‌شوند که ممکن است با مقاومت مردمی که طرفدار حفظ محیط زیست هستند، روبه‌رو شوند. تدوین نقشه جامع توسعه مناطق مرزی نیازمند توجه به همه ابعاد توسعه است.

یکی دیگر از ظرفیت‌های نواحی کردنشین، قابلیت بهره‌برداری از طبیعت بکر آن است. به عنوان بحث پایانی بفرمایید که در حوزه صنعت توریسم، چه قابلیت‌هایی در این مناطق وجود دارد؟

کردستان در چند مورد می‌تواند برای درآمدهای توریستی و اشتغال‌زایی در این بخش قابل توجه باشد. اگر شرایط و معیارهای زیست محیطی مراعات شود، می‌توان امیدوار بود که اکو توریسم در کردستان توسعه یابد. از سوی دیگر باید توریسم پزشکی نیز در این منطقه توسعه پیدا کند. متاسفانه بيشتر ساکنان کشورهای همسایه و جنوبی که برای درمان به ایران می‌آیند به علت فقدان مراکز پزشکی موثر و مجهز به تهران می‌روند. اگر این امکانات در شهرهای استان مانند مراکز استان‌های غربی فراهم شود، بی‌شک می‌تواند در امر توسعه استان موثر باشد. جاده‌های استان برای عبور و مرور در حجم بالا از امنیت برخوردار نیستند. کمتر هفته‌ای است که در جاده‌های بانه و مریوان شاهد تصادف و تلفات انسانی و مالی به خاطر فقدان راه های مواصلاتی مناسب نباشیم. توریسم توسعه‌یافته نیاز به زیرساخت‌های مربوط به خود مانند راه مناسب، راه‌آهن، فرودگاه و پروازهای منظم، هتل و اقامتگاه‌های مجهز جاده‌ای و واگذاری مدیریت این حوزه به بخش خصوصی دارد. یکی دیگر از جاذبه‌های توریستی کردستان، فرهنگ این مناطق است. متاسفانه شرایط و امکانات برای بهره‌برداری اقتصادی از این توان نیز وجود ندارد.

منبع: روزنامه قانون

 
    
12345
 
ارسال نظرات
نام
ایمیل
 
متن
   


 آخرین اخبار
چای سبز سلاح جدیدی در برابر سرطان 

تغییرات ۱۷گانه ارتش در برابر تهدیدات 

شمخانی: عصبانیت آمریکا قابل درک است 

فرمانده اسراییلی: ایران 32 موشک به اسراییل پرتاب کرد 

‍بازداشت جلاد داعش در حویجه 

بیش از ۱۸۰ تن از چهره‌های سرشناس ایرانی و غیر ایرانی خواستار پایبندی اروپا به برجام شدند 

هشدار مایک پنس به کیم جونگ اون درباره نشست سران آمریکا و کره شمالی 

چگونگی خروج ۳۰ میلیارد دلار از کشور 

‍ شرط اروپا برای ماندن در برجام 

‍ واکنش انگلیس به شروط جدید آمریکا برای ایران 

‍ تمجید امارات از سیاست‌های ضد ایرانی آمریکا 

"نقشه راه" ترامپ "نقشه راه" ناگزیر در ایران  

25 در صد جمعیت ایران موتور جوان هر شورشی است  

چه کسانی شرکای کارنامه شکست روحانی محسوب خواهند شد؟ 

رقص محمود دولت‌آبادی برای جبران ناکامی در ادبیات است! 

بازداشتگاه کهریزک تعطیل شده است 

بازداشت 20 فعال محیط زیستی دیگر در جنوب کشور 

مساله زباله در گيلان به بحران تبديل شده 

فیلم؛ باغ رامسر متعلق به محمد لاریجانی 

تجمع دوباره کارگران "هپکو" اراک + فیلم 

حساب بانکی ایرانیان در گرجستان بسته شد 

آزار و اذیت افراد تراجنسیتی در ایران 

نشریه آمریکایی: انفجار در راه است 

پیشنهاد وزیر مهاجرت دانمارک به مسلمانان: در ماه رمضان سر کار نروید و در خانه بمانید  

فيلم/ فقط همين کم بود؛ طرح هر خانه يك آخوند!! 

پایان اعتصاب غذای روح الله مردانی، معلم زندانی در اوین  

وزارت دفاع آمریکا «در حال ارزیابی» نحوه مقابله با رفتار ایران در خاورمیانه است  

تظاهرات شماری در مقابل سفارت ایران در دوشنبه 

خبرگزاری قوه قضائیه: اتهام جدیدی به نازنین زاغری تفهیم نشده است 

واکنش ایران به تأکید روسیه بر خروج نیروهای ایرانی از خاک سوریه 

واکنش جاتسون به شروط پمپئو در باره توافق جدید با ایران 

واکنش موگرینی به سخنرانی ضد ایرانی پامپئو: برجام جایگزین ندارد 

آمریکا: 12 شرط برای لغو تحریم‌های ایران داریم.. از جمله توقف حمایت از اسد و حزب‌الله 

ابهام در ساخت ششمین نیروگاه بزرگ خورشیدی جهان در ایران بدليل خروج آمریکا از برجام  

فروش نوزادان با قیمت ۲۸ تا ۴۰ میلیون تومان! 

زندگی در سرپل‌ذهاب ۶ ماه پس از زلزله ۷.۳ ریشتری/تصاویر 

رکود و گرانی در بازار ایران، کسب و کار را فلج کرده است 

حملات هوایی اسراییل به چند پایگاه سپاه قدس در دمشق و دیرالزور سوریه 

انفجار در پایگاه های ایران در سوریه(امروز صبح) + عکس 

آتش گرفتن پژو ۴۰۵ حین حرکت در شهرک اکباتان 

نظام هر زمان اراده کند، فیلتر شکن ها را کاملا مسدود می کند 

عراقچی: هیچ مذاکره غیربرجامی با اروپا نداریم 

نماینده شاهرود، ناآرامی‎های سمنان را گردن وزارت راه انداخت 

حکم قضایی برای انسداد صفحه برخی کاربران ایرانی 

ویدیو: اتفاق عجیب در هنگام سخنرانی روحانی در ترکیه 

آمریکا: نتایج انتخابات ریاست‌جمهوری ونزوئلا را به رسمیت نمی‌شناسیم 

ظریف: حمایت سیاسی اروپا از برجام کافی نیست  

آثار تحریم‌های آمریکا بر چابهار و اقتصاد افغانستان 

اورژانس ایران: مصرف قارچ سمی بیش از ۸۰۰ مسموم و ۱۰ کشته داشته است  

نامه به شورای عالی امنیت ملی توئیتر و یوتیوب را چرا و به چه دلیل فیلتر کرده اند ؟  

تعطیلی صدها صرافی در ایران 

حمله مجدد اسراییل به سوریه با چراغ سبز روسیه و اسد و دست های خالی سپاه 

دستور روحانی برای عدم انتقال اداره کل راه از شاهرود به سمنان  

فیلم/ رفتار دیپلمات ایرانی هنگام سخنرانی حسن روحانی 

درخواست سوریه برای اعزام معلم زبان روسی 

یک روزنامه نگار اصولگرا به روزنامه اعتماد گفت: نامه آیت‌الله جنتی در مورد برجام برای نظام هزینه ایجاد کرد 

صف‌های طولانی بنزین مردم زاهدان را کلافه کرد! 

آمریکا و چین به منازعه تجارتی خود پایان دادند 

خودکشی یک جوان پس از خودکشی برادرش 

قتل یک وکیل دادگستری در لنگرود مقابل دادگستری این شهرستان 

تکذیب دستور لغو فیلتر تلگرام  

خبرنگار توهین کننده به امام رضا با وثیقه آزاد شد 

دستور آزادسازی تلگرام صادر شد 

ماجرای قتل دختر 20 ساله با قرص در بافق یزد 

‍ نگذارید غم و اندوه از سر و روی تلویزیون ببارد 

فیلم؛ آتش‌ سوزی در مجتمع پتروشیمی آپادانا 

عراق؛ هشدار مقتدی صدر به سلیمانی + فیلم 

فیلم؛ اعتراضات كازرون به شاهرود هم رسيد 

احضار تیمور خالدیان به دادگاه ملایر: «با خشونت هر چه تمامتر مرا دمر کرده و با باتوم زدند…» 

فیلم سه رخ جعفر پناهی برنده جایزه بهترین فیلمنامه جشنواره کن شد  

 

 تمام حقوق این سایت متعلق به ایران سرفراز است